ക്ഷേത്രങ്ങള് | ഒരു ഈജിപ്റ്റ് യാത്രയുടെ ഓര്മ്മയ്ക്ക്- 3
ഫറോവമാരെല്ലാം പുരുഷന്മാരണെന്നു കരുതല്ലേ... ചരിത്രത്തില് രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ആദ്യ സ്ത്രീ ഭരണാധികാരി, അപ്പര്/ലോവര് ഈജിപ്റ്റുകളെ ഒരു സാമ്രാജ്യത്തിന് കീഴില് ഭരിയ്ക്കാന് കഴിവുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടേരണ്ടു സ്ത്രീകളില് ആദ്യത്തെയാള്, ഫറോവമാര്ക്കവശ്യം വേണ്ട താടിയും വശങ്ങളിലേയ്ക്കിറങ്ങിക്കിടക്കുന്നചുരുള്മുടിമില്ലാതിരുന്നിട്ടും വെപ്പു താടിയും മുടിയും വെച്ച് പടം വരപ്പിച്ച് പ്രജകള്ക്കിടയില് പ്രചരിപ്പിച്ചവള്, തന്റെ മകളെ അനന്തരാവകാശിയായി അതേ രീതിയില് വളര്ത്തിയെടുത്തവള് - അവള്, ഹാറ്റ്ഷിപ്സുട്! ബുദ്ധിമുട്ടണ്ട ഹാറ്റ്-ഷിപ്പ്-സ്യൂട് ഇത്രേം ഒരുമിച്ച് പറഞ്ഞാലും മതി. തുത്മോസ് രണ്ടാമന്റെ ഭാര്യയായിരുന്നു അവര്. ഭര്ത്താവിന്റെ കാലശേഷം ഭാര്യ ഭരിച്ചാല് ആര്ക്കെങ്കിലും പുളിക്കുമോ എന്നു ചോദിച്ചുകൊണ്ടാണത്രേ ഹാറ്റ്ഷിപ്സുട് സ്വന്തം പേരില് സത്യപ്രതിജ്ഞചെയ്ത് അധികാരമേറ്റത്
ഹാറ്റ്ഷിപ്സുട്ന് പിരമിഡുകളോട് കമ്പം ലേശം കുറവായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് അവര് അന്ത്യവിശ്രമത്തിനായി പറ്റിയ ഒരു മല കണ്ടു പിടിച്ച് അത് തുരന്ന് ഒരു ക്ഷേത്രം തന്നെ നിര്മ്മിച്ചു. ദ് ടെംപിള് ഒഫ് ഹാറ്റ്ഷിപ്സുട്.
ശില്പ്പമോ ചിത്രമോ ദൈവങ്ങളുടെയാണോ അതോ മരിച്ചുപോയ മനുഷ്യരുടെയാണൊ എന്നറിയാന്... മരിച്ചവരുടെ കയ്യുകള് മാറൊടുചേര്ത്ത് പിണച്ചു വെച്ചിരിയ്ക്കും, താടിരോമം മുന്പിലേയ്ക്ക് വളഞ്ഞിരിയ്ക്കും, കാലുകള് പൊതിഞ്ഞുകെട്ടിയ നിലയിലായിരിയ്ക്കും എന്നാല് ദൈവങ്ങളുടെ കൈയ്യുകള് സ്വതന്ത്രവും ഒരു കൈയില് ‘ആംഖ്’ എന്നു പറയപ്പെടുന്ന ജീവന്റെ താക്കോലും ഉണ്ടായിരിയ്ക്കും.(ഡാവിഞ്ചി കോഡില് കുരിശിന്റെ ഉല്പ്പത്തിയില് പറഞ്ഞിരിയ്ക്കുന്ന ആ സാധനം ആണ് ഇത്)
********
ക്ഷേത്രങ്ങളേയും സമുച്ചയങ്ങളേയും പറ്റി പറയുമ്പോള് ഒഴിച്ചുകൂടാനാവാത്ത ഒന്നാണ് കാര്നാക് ക്ഷേത്രസമുച്ചയം. മുപ്പതു തലമുറകളിലായുള്ള ഫറൊവമാര് ഇതിന്റെ നിര്മ്മാണത്തിലേര്പ്പെട്ടിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ ക്ഷേത്രം അതിന്റെ വലിപ്പത്തിലും സങ്കീര്ണ്ണതയിലും വൈവിധ്യത്തിലും മറ്റുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് ഏറെ മുന്നില് നില്ക്കുന്നു. അതിപുരാതന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില് ഏറ്റവും വലുത്. ഇതില് കേരളത്തിലെ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളികേതു പോലെ പുരോഹിതന്മാര്ക്കു മാത്രം പ്രാപ്യമായ ഒരു ഗര്ഭഗൃഹവും രാജരക്തമുള്ളവര്ക്കും പ്രമുഖര്ക്കും മാത്രം കടന്നു പോകാവുന്ന ചില വഴികളും പിന്നെ സാധാരണക്കാര്ക്കായി ‘വേണേ തൊഴുത് പോഡേയ്‘ എന്ന് ഹീറൊഗ്ലിഫിക്സില് എഴുതിവെച്ചിട്ടുള്ള ഒരു വഴിയും ഉണ്ടായിരുന്നു.
ക്ഷേത്രങ്ങളേയും സമുച്ചയങ്ങളേയും പറ്റി പറയുമ്പോള് ഒഴിച്ചുകൂടാനാവാത്ത ഒന്നാണ് കാര്നാക് ക്ഷേത്രസമുച്ചയം. മുപ്പതു തലമുറകളിലായുള്ള ഫറൊവമാര് ഇതിന്റെ നിര്മ്മാണത്തിലേര്പ്പെട്ടിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ ക്ഷേത്രം അതിന്റെ വലിപ്പത്തിലും സങ്കീര്ണ്ണതയിലും വൈവിധ്യത്തിലും മറ്റുള്ളവയെ അപേക്ഷിച്ച് ഏറെ മുന്നില് നില്ക്കുന്നു. അതിപുരാതന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തില് ഏറ്റവും വലുത്. ഇതില് കേരളത്തിലെ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളികേതു പോലെ പുരോഹിതന്മാര്ക്കു മാത്രം പ്രാപ്യമായ ഒരു ഗര്ഭഗൃഹവും രാജരക്തമുള്ളവര്ക്കും പ്രമുഖര്ക്കും മാത്രം കടന്നു പോകാവുന്ന ചില വഴികളും പിന്നെ സാധാരണക്കാര്ക്കായി ‘വേണേ തൊഴുത് പോഡേയ്‘ എന്ന് ഹീറൊഗ്ലിഫിക്സില് എഴുതിവെച്ചിട്ടുള്ള ഒരു വഴിയും ഉണ്ടായിരുന്നു.
നടുമുറ്റം. തൂണുകളുടെ മുകള്ഭാഗം അപ്പര് ഈജിപ്റ്റിന്റെയും ദേവത ‘നെഫര്തെം’ന്റേയും അടയാളമായ നീലത്താമരയുടെ ആകൃതിയില്. നൂറ്റാണ്ടുകളായി വെയിലും മഴയുമേറ്റ് തൂണുകളിലെ നിറമെല്ലാം പോയിരിക്കുന്നു.
കാര്നാക് ക്ഷേത്രത്തേയും ലക്സര് ക്ഷേത്രത്തേയും ബന്ധിപ്പിയ്ക്കുന്ന സ്ഫിക്ങ്ക്സ്കളുടെ ഇടനാഴി .
ചുവരുകള്ക്കുമുണ്ട് കഥപറയാന്...
ഒരു രാത്രി ദൃശ്യം
റൊമില് നിന്ന് ആട്ടിപ്പയിക്കപ്പെട്ട കൃസ്തുവിന്റെ അനുയായികള്ക്ക് ആ കാലത്തുള്ള ഒരു ഫറൊവ കാര്നാകില് അഭയം കൊടുത്തു. അവര് കാര്നാക് സമുച്ചയത്തിലെ ഫിലെയുടെ ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു തൂണില് കൊത്തിവെച്ച കുരിശ്. ഈജിപ്റ്റിലും ഗ്രീസിലും കാണുന്ന കോപ്റ്റിക് കൃസ്താനികള്ക്ക് ഇപ്പോളും ഇതു തന്നെ കുരിശ്...
